Otizm ve Asperger Sendromu Arasındaki Fark Nedir

Otizm ve Asperger Sendromu Arasındaki Fark Nedir

Otizm,

Yaşamın erken dönemlerinde başlayan,  yaşam boyu süren, sosyal ilişkiler, iletişim, davranış ve bilişsel gelişmede gecikme ve sapma gibi özellikler gösteren nöropsikiyatrik bir durum olarak kabul edilmektedir.

 

Asperger Sendromu,

Duygularını ifade etmekte ve karşısındaki kişilerin duygularını anlamada güçlük çeken, iletişim kurma isteği olmasına rağmen duruma uygun tepkiler veremeyen, sosyal etkileşim alanında yetersizlik gösteren bireylerdeki bozukluk olarak tanılanmaktadır.

Yaygın gelişimsel bozukluk yelpazesi altında ele alınan bu iki durum arasındaki farklar, gelişim alanlarına göre şöyle sıralanabilir.

 

MOTOR GELİŞİM

OTİZMDE MOTOR GELİŞİM

  • Karşılıklı top atma tutma becerilerinde zorlanabilirler. Bu durum hem motor gelişim hem de sosyal gelişim ile ilgilidir.
  • Oyuncaklar ile amacına uygun olarak oynamakta zorluk yaşayabilir. Örneğin oyuncak arabayı yerde sürmek, karşıdakine göndermek yerine sadece elinde tutabilir ya da tekerleği ile oynayabilir
  • Parmak ucunda yürüyebilirler.
  • Tekrarlayıcı motor hareketler olarak adlandırılan Sterotipik hareketleri olabilir. Sallanma, kendi etrafında dönme, ileri geri sallanma, ellerini çırpma bu hareketlerden bazılarıdır.
  • Bu tekrarlayıcı hareketleri yaparken aynı anda bağırma, çığlık atma ya da inleme şeklinde sesler de çıkarabilirler.
  • Bisiklete binme, merdiven inip çıkma, kaydıraktan kayma gibi becerilerde zayıflık yaşayabilirler. Bu becerilerdeki zayıflıkları genellikle duyusal hassasiyete bağlı olabilir.
  • İnce motor becerilerde de zorluklar yaşayabilirler. Örneğin kalem tutma becerilerinde ya kalemi çok sıkı tutar ve kağıdı delercesine kullanırlar, ya da çizimleri çok siliktir.
  • Resim çizme, birkaç figürden oluşan resim kompozisyonu oluşturma becerilerinde çoğunluklazorlanabilirler

ASPERGER SENDROMUNDA MOTOR GELİŞİM

  • Asperger sendromu olan bireylerde bisiklete binme, tırmanma, koşma vb. gibi motor becerilerde gecikme  zayıflık görülebilir.
  • Asperger sendromu olan çocukların anne babaları onları “Sakar” olarak tanımlar.
  • Genel olarak vücut postürleri dengesiz olabilir, yürürken düşebilirler, ayaklarını kollarını etrafa vurabilirler
  • Tek ayak üstünde durma ve geri geri yürüme becerilerinde zorlanabilirler
  • Üç boyutlu gibi görünen harika resimler çizebilirler.

 

DİL GELİŞİMİ

OTİZMDE DİL GELİŞİMİ

  • Genellikle gecikmiş konuşa durumu otizme eşlik eder.
  • Kelime hazineleri sınırlıdır, 2 yaşını geçmiş olmalarına rağmen cümle kuramazlar
  • Otizmli bazı çocukların öyküsü alındığında, anne babaları 1,5 yaşına kadar kelime ve cümlelerinin olduğunu, sonraki süreçte birden bire hiç konuşmadıklarını ifade ederler.
  • Konuşmada “Ekolali” dediğimiz tekrarlı konuşmalar görülebilir.
  • “Nasılsın” sorusuna “İyiyim” şeklinde cevap vermek yerine “Nasılsın” şeklinde tekrar edebilir.
  • Kayıt konuşmalar görülebilir. Boyama çalışması yaparken bir önceki akşam annesi ile babasının arasında geçen bir diyaloğu tekrar etmeye başlayabilir.
  • Konuşmalarında zamirleri kullanmakta zorlanabilir. “Bunu kim yaptı” sorusuna “Ben” diye cevap vermek yerine kendi ismini söyleyebilir.
  • İyelik eklerini doğru ve yerinde kullanmakta zorlanabilir. 1. Ve 2. Tekil kişi eklerini karıştrabilir.

 

ASPERGER SENDROMUNDA DİL GELİŞİMİ

  • Asperger sendromunda dil gelişimi olması gereken yaş düzeyindedir ve yeterlidir.
  • Örneğin beş yaşına geldiğinde normal bir dil gelişimi göstermesine karşın, dili işlevsel kullanmada problemler gözlenebilir.
  • Otizmde olduğu kadar iyelik ekleri ve kişi eklerinde belirgin bir farklılık gözlenmese de, kısa cevaplar vermeyi, konuşurken daha sınırlı göz kontağı tercih edebilirler.
  • Konuşmanın içeriği büyük çoğunlukla ilgi duyduğu, favori konularıyla ilişkilidir

 

BİLİŞSEL GELİŞİM

OTİZMDE BİLİŞSEL GELİŞİM

  • Otizmli bazı çocuklarda, bu duruma eşlik eden zihinsel yetersizlik de olabilir.
  • Bazı durumlarda ise belirgin ve tanımlanan bir zihinsel yetersizlik yoktur, ancak diğer gelişim alanlarındaki zayıflık nedeniyle öğrenme süreçleri etkilendiği için yaşıtlarına oranla bilişsel süreçleri daha yavaş olabilir.
  • Öğrenmede farklı öğretim stratejilerine ihtiyaç duyabilirler.
  • Otizmli bazı çocuklar şablon ve kalıp olarak öğrendikleri için,öğrendiklerini nörolojik olarak işlemleme ve transfer etmede zorluk yaşayabilirler.
  • Okul öncesi dönemde bağımsız olarak okuma yazma öğrenebilirler.
  • Ancak öğrenmiş oldukları bu okuma yazma, şablon ve kalıplara dayalı olduğu için, harfler onlar için sembolleri ifade eder ve okuyabilmelerine rağmen okuduğunu anlama becerisine sahip olamazlar

ASPERGER SENDROMUNDA BİLİŞSEL GELİŞİM

 

  • Normal gelişim düzeyinde bilişsel fonksiyonlar görülür.
  • Yaşıtları ile benzer şekilde ve benzer zamanlarda öğrenirler
  • Asperger sendromu olan bireylerde zeka testi yapıldığında sözel zeka bölümü, performans zeka bölümünden fazladır.
  • Sözel bellek ve işitsel algıları gelişmiştir
  • Okul öncesi dönemde bağımsız olarak okuma yazma öğrenebilirler. Bu okuma yazma anlamlı bir okuma yazmadır.

 

SOSYAL DUYGUSAL GELİŞİM

OTİZMDE SOSYAL DUYGUSAL GELİŞİM

  • Başkalarıyla iletişim ve etkileşim içinde olmaktan hoşlanmaz.
  • Çoğu zaman etrafında kimse yokmuş gibi davranabilir. Bu nedenle yönerge alma uygulama, ismi ile seslenildiğinde dönüp bakma, göz kontağı kurma becerilerinde zayıflık görülebilir.
  • Oyun kurmakta ve kurulmuş olan oyuna dahil olmakta zorlanabilir.
  • Miş gibi oyunlar olarak ifade ettiğimiz oyunları oynamakta zorlanır.(bir sopayı oyuncak at gibi düşünüp, üstüne binip atçılık oynamak gibi)
  • Duygusal iniş çıkışları görülebilir. Ani gülmeleri ve ağlamaları olabilir.

 

ASPERGER SENDROMUNDA SOSYAL DUYGUSAL GELİŞİM

 

  • Diğer insanlarla ilişki kurmaya isteklidir (Otizmin aksine)
  • Sevgi ve ilgisini gösterebilir
  • Sosyal etkileşimde aldırmazlık vardır ama otizmde olduğu kadar çevreden kopuk bir durum gözlenmez.
  • Toplumsal kuralları bilir ve elinden geldiğince uygulamaya çalışır ama bu kuralları anlamakta güçlük çekebilir.

 

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir